این مطلب ۵۶ بار خوانده شده

یادداشت/ دفاع مقدس و مدیریت جهادی الگویی برای تمام فصول

نسخه مناسب چاپ

با اتمام دفاع مقدس برخی سیاسیون بویژه تکنوکرات های دولت سازندگی بر این اعتقاد بودند که تاریخ مصرف نظامی ها تمام شده، اما پس از آن که برخی از مدیران دفاع مقدس به صحنه آمدند معلوم شد الگوی مدیریتی دفاع مقدس، بعنوان «مدیریت جهادی» راه حل بسیاری از مشکلات است.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی سپاه انصارالرضا علیه السلام خراسان جنوبی به نقل از خبرگزاری بسیج، مدیران دفاع مقدس همان جوانان دیروز هستند که در پرتو آموزه های دفاع مقدس توانستند یک الگوی مدیریتی نوین را ارائه کنند که در پرتو ایمان به خدا و تلاش مضاعف برای رسیدن به اهداف الهی بود که امروز این الگوی مدیریتی بعنوان «مدیریت جهادی» مطرح می گردد. هرچند که شاخصه ها و ابعاد این نوع مدیریتی که یک مدیریتی تربیتی است هنوز مدون نشده، اما در خلال این نوع مدیریت مدیرانی برای اداره انقلاب اسلامی و در بعد داخلی آن یعنی جمهوری اسلامی تربیت شدند که عمده موفقیت های امروز ما ناشی از دوران دفاع مقدس و ایجاد همین نوع مدیریت در بخش هایی از کشور بود. در واقع دفاع مقدس در پاسداری از مرزهای جمهوری اسلامی ایران و مقابله با تجاوز ارتش بعثی صدام خلاصه نشد و نمی‌شود، بلکه هر روز انقلاب اسلامی ـ از شروع پیروزی تاکنون ـ دفاع مقدس است، اما آنچه دفاع هشت ساله را برجسته کرده، مجاهدت‌ها و تلاش‌هایی بوده که در آن سال‌ها انجام شده است. از دل این تلاش‌ها و مجاهدت‌ها نیز به تعبیر رهبر معظم انقلاب معجزاتی به‌وجود آمده‌اند و در کشاکش نبرد نیروهای مردمی و دست خالی از تجهیزات، آن ها توانسته‌اند در مقابل ارتشی که سر تا پا مسلح و از پشتیبانی مالی، اقتصادی، سیاسی، تسلیحاتی و اطلاعاتی نزدیک به ۸۰ کشور دنیا برخوردار بوده، بایستند، این امر در واقع بعد تربیتی مدیریت جهادی در خلال دفاع مقدس را عیان می کند.

این توانایی ها، هم از قدرت ایمان و هم از تدبیر فرماندهان بود که البته آن هم در پرتو تقوای الهی و ایمانی بوجود آمد که این موضوع باید در رابطه با مدیریت جهادی یعنی نسبت شناسی ایمان و تدبیر در موفقیت باید مورد بررسی کارشناسی قرارگیرد. اما مسئله‌ای که مورد توجه است این است که پس از پایان دفاع مقدس بویژه تکنوکرات هایی که در دولت پنجم و ششم بر سر کار آمدند معتقد بودند که تاریخ مصرف نظامی‌ها تمام شده و آنان باید خانه‌نشین شوند! یعنی آن که تا جنگ بعدی دیگر نیازی به نظامی ها نداریم! از سوی دیگر فلسفه تشکیل سپاه و علت حضور نیروهای پاسدار انقلاب در این نهاد هم تشکیل یک نیروی نظامی صرف نبود، بلکه تشکیل نهادی بود که همواره از انقلاب اسلامی و دستاوردهای آن صیانت کند. روزی پاسداران با توجه به مباحث امنیتی در سال‌های اول انقلاب نظامی شدند و نقش نیروهای امنیتی در شهرها را ایفا کردند. از طرفی بسیاری از بهترین جوانان این کشور هم در پرتو نفس مسیحایی امام راحل(ره) در جبهه‌ها مشغول رزم نظامی بودند، هرچند شاید از لحاظ جسمی و فراتر از آن، به لحاظ آموزشی صفر بودند، به‌طوری که گاه فرماندهان ارتش با ۲۷ سال سابقه در کنار فرماندهان سپاه با حداکثر ۲۷ سال سن قرار می‌گرفتند که نمونه آن شهید صیاد شیرازی، شهید حسن باقری،  فرمانده وقت سپاه و بسیاری از شهدا و فرماندهان امروز نیروهای مسلح هستند.

با این وجود و با تربیت فرماندهان طراز اولی که شاید اصلاً روزی فکر نمی‌کردند که نظامی شوند، نسلی از مدیران انقلابی شکل گرفت که خیلی‌ها معتقد به این بودند که این‌ها نظامی‌اند و در سایر کارها نمی‌توانند ورود کنند، غافل از اینکه پاسدار انقلاب متناسب با نیاز انقلاب و توانایی بالای خود در هر سنگری می‌تواند ایفای نقش و از نظام و انقلاب دفاع کند. حال آن سنگر، سنگر اقتصادی باشد یا فرهنگی، مهم ایفای نقش و وظیفه است و الگوی او در نوع تربیت مدیریتی که دیده است همان مدیریت جهادی می باشد.

متأسفانه با نگاه جزم بسیاری از افرادی که در دوران دفاع مقدس و بعد از آن از آنها به عنوان سیاسیون نام برده می‌شد از ظرفیت‌های این نیروهای زبده استفاده نشد و کشور دچار ضعف هایی در برخی ابعاد گردید تا اینکه در سال‌های گذشته برخی از این فرماندهان توانستند در سمت‌های گوناگونی نقش ایفا کنند که همگی با تحول‌آفرینی همراه بود که تاکید می شود این تحول آفرینی ها در پی همین آموزه دفاع مقدس، یعنی مدیریت جهادی صورت گرفت.

در واقع دفاع مقدس یک صحنه عملی آموزش مدیریت، معنویت، تدبیر و... در یک کلام مدیریت جهادی بود و در این صحنه عملی، افرادی تربیت شده‌اند که شاید در طول تاریخ، دیگر نتوان همانند آنان را یافت، چراکه شاید دیگر فرصت دفاع مقدسی آنگونه دست ندهد تا در پرتو آن یک الگوی نوین مدیریتی مبتنی بر آموزه های اسلامی شکل بگیرد.

به هر صورت، به نظر می‌رسد در برهه کنونی که کشور هنوز درگیر دفاع است، باید با دو موضوع تحویل مسئولیت‌ها به نسل جوان و نیز استفاده از تجربیات فرماندهان دوران دفاع مقدس، باید انقلاب اسلامی را به سمت رسیدن به آرمان‌های والای آن پیش برد که در همین خصوص انتقال الگوی مدیریت جهادی به این نسل و واگذاری مسئولیت ها به آن ها لازم است.

چرا که روزها و ساعت های انقلاب اسلامی تا کنون هر لحظه اش تجربه ای گرانبهاست و کسانی که از این تجربه ها درس گرفته اند در پرتو تجربه نگاری و تبدیل این تجربیات به دانش نظری باید این محتواها را آماده ارائه به نسل های بعد نمایند.

دانش منحصر به فردی که به قیمت ریختن خون ها و عرق ریختن بهترین های امت رسول الله(ص) در سال های اخیر به دست آمده و بزرگترین سرمایه برای ارائه به نسل های آینده است، لذا لازم است مراکز علمی و پژوهشی در نیروهای مسلح بویژه سپاه و بسیج و نیز در سایر دانشگاه ها و پژوهشکده ها هر چه سریع تر اقدام به تدوین و نظری ساختن این تجربیان کنند.

یادداشت از: علیرضا جلالیان

دیدگاه ها

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.